Przerwany kurs prawa jazdy — czy przepada i jak wrócić po przerwie?

W aktualnych przepisach nie ma ogólnej zasady, zgodnie z którą współczesny, prawidłowo ukończony kurs prawa jazdy kategorii B automatycznie traci ważność po roku, dwóch czy pięciu latach.

Trzeba odróżnić dwie sytuacje:

• ukończony kurs — wszystkie wymagane elementy szkolenia zostały wykonane i szkolenie zostało zakończone,
• przerwany kurs — część szkolenia została wykonana, ale kurs nie został ukończony.

W przypadku ukończonego kursu sam upływ czasu nie oznacza automatycznego obowiązku ponownego odbycia całego szkolenia.

W przypadku kursu przerwanego można kontynuować szkolenie, ale znaczenie ma zachowana dokumentacja potwierdzająca dotychczas wykonane zajęcia.

Jeżeli kursant przerywa szkolenie, kierownik OSK podkreśla i podpisuje kartę przeprowadzonych zajęć po ostatniej wpisanej pozycji — czyli ją zamyka.

Kursant zachowuje swoją kartę przeprowadzonych zajęć.

Jeżeli dokumentacja była prowadzona elektronicznie, kursant otrzymuje plik karty opatrzony podpisem elektronicznym oraz podpisany wydruk z adnotacją, że karta była prowadzona w postaci elektronicznej.

OSK pozostawia natomiast w swojej dokumentacji kopię karty albo jej elektroniczny odpowiednik.

Do książki ewidencji osób szkolonych OSK wpisuje liczbę godzin zajęć przeprowadzonych w tym ośrodku, datę przerwania szkolenia oraz numer instruktora prowadzącego.

Przy przerwaniu szkolenia OSK ma też wykonać czynności, dzięki którym Twój Profil Kandydata na Kierowcę będzie mógł pobrać kolejny podmiot prowadzący szkolenie. Jeżeli nowy ośrodek nadal nie może go pobrać, sprawdź, co zrobić, jeśli OSK nie zwalnia PKK.

Dlatego przy przerywaniu kursu warto odebrać i zachować własną kartę zajęć — to ona najprościej potwierdza, co już zostało zrobione.

Nie z powodu samej przerwy.

Przepisy przewidują kontynuowanie szkolenia w innym podmiocie oraz przekazanie dokumentacji dotychczasowego przebiegu kursu.

Jeżeli przechodzisz do innego OSK, przekazujesz nowej szkole kartę przeprowadzonych zajęć, a przy dokumentacji elektronicznej — plik i oryginał wydruku karty.

Nowy OSK kontynuuje szkolenie z uwzględnieniem prawidłowo udokumentowanych wcześniejszych zajęć.

Nie oznacza to jednak prostego równania:

30 godzin – liczba godzin wykonanych wcześniej = dokładna liczba godzin do końca

Dla kategorii B część praktyczna obejmuje co najmniej 30 godzin, a liczbę godzin szkolenia ustala indywidualnie instruktor prowadzący w porozumieniu z kursantem, z zachowaniem tego minimum.

Jeżeli przed przerwą odbyłeś na przykład 18 prawidłowo udokumentowanych godzin, nie oznacza to automatycznie konieczności rozpoczęcia kolejnych 30 godzin od początku. Po długiej przerwie dalsze szkolenie może jednak obejmować więcej niż tylko 12 godzin brakujących do minimum.

To jeden z najczęściej źle rozumianych przepisów.

24 miesiące nie są terminem ważności kursu.

Rozporządzenie w sprawie szkolenia określa okres przechowywania przez OSK kart przeprowadzonych zajęć i kopii kart osób, które nie kontynuują szkolenia: 24 miesiące od dnia ostatniego wpisu. Po tym okresie karty i ich kopie przechowywane przez OSK podlegają zniszczeniu.

Przed zniszczeniem karty liczba przeprowadzonych godzin zajęć teoretycznych lub praktycznych musi zostać wpisana do książki ewidencji osób szkolonych.

Po upływie tego okresu OSK ma też wykonać czynności, dzięki którym profil PKK osoby, która nie kontynuuje szkolenia, będzie mógł pobrać kolejny podmiot.

Karta, którą kursant otrzymał i zachował przy przerwaniu szkolenia, pozostaje u kursanta. 24-miesięczny okres dotyczy dokumentacji przechowywanej przez OSK, a nie karty w rękach kursanta.

Po 24 miesiącach zmienia się sposób przechowywania dokumentacji przez OSK, a nie ważność samego szkolenia.

Książkę ewidencji osób szkolonych przechowuje się przez 10 lat od daty dokonania w niej ostatniego wpisu.

Termin dotyczy książki jako dokumentu i jest liczony od jej ostatniego wpisu — nie od daty wpisu dotyczącego konkretnego kursanta. Nie należy więc zakładać, że dane każdej osoby są przechowywane dokładnie 10 lat.

Po zakończeniu lub przerwaniu szkolenia wpisuje się do niej liczbę godzin zajęć przeprowadzonych w danym ośrodku, datę zakończenia lub przerwania szkolenia i numer ewidencyjny instruktora prowadzącego.

Przed zniszczeniem karty lub jej kopii po 24 miesiącach liczba wykonanych godzin jest wpisywana do książki ewidencji.

Nie ma przepisu ustanawiającego ogólny dwuletni termin ważności PKK.

Przepisy dotyczące dokumentacji przerwanego szkolenia przewidują coś odwrotnego niż usunięcie: profil ma zostać udostępniony kolejnemu podmiotowi — przy przerwaniu szkolenia, a u osób, które nie kontynuują szkolenia, także po upływie 24 miesięcy.

Przepisy nie przewidują ogólnego terminu, po którym PKK automatycznie traci ważność tylko z powodu upływu czasu.

Po długiej przerwie trzeba jednak sprawdzić dane w profilu, zwłaszcza orzeczenie lekarskie. Jak działa profil i skąd wziąć jego numer, opisujemy w poradniku o Profilu Kandydata na Kierowcę (PKK).

Nie.

24 miesiące dotyczą przechowywania dokumentacji, a nie prawa do przerwania szkolenia i kontynuowania go w innym OSK.

Przy przerwaniu szkolenia dotychczasowy OSK ma umożliwić kolejnemu podmiotowi pobranie Twojego PKK. Nowemu OSK przekazujesz dokumentację dotychczasowego szkolenia.

Całą procedurę — od odebrania karty po rozliczenie z poprzednim ośrodkiem — opisujemy w poradniku jak zmienić szkołę jazdy w trakcie kursu.

Aktualne rozporządzenie w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami przewiduje rozwiązanie takiej sytuacji.

Jeżeli PKK jest zablokowany przez OSK, osoba, której profil dotyczy, może złożyć uzasadniony wniosek do organu wydającego prawo jazdy o zwolnienie profilu. Organ zwalnia profil i informuje o tym zainteresowaną osobę oraz OSK.

W praktyce organem wydającym prawo jazdy jest starosta (wydział komunikacji), a w mieście na prawach powiatu — prezydent miasta.

To oznacza, że kursant nie jest całkowicie zależny od działania dotychczasowej szkoły. We wniosku warto opisać, kiedy szkolenie zostało przerwane i dlaczego profil nadal jest zablokowany.

Wniosek do urzędu przygotujesz w wzorach pism poniżej. Zanim go złożysz, warto najpierw wysłać pismo do samego OSK — taki wzór też tam znajdziesz.

Likwidacja OSK nie oznacza automatycznie zniknięcia całej dokumentacji.

Przepisy nakazują przekazać książkę ewidencji osób szkolonych właściwemu organowi sprawującemu nadzór — w celu archiwizacji — niezwłocznie po rezygnacji z prowadzenia OSK albo po zakazie prowadzenia ośrodka wydanym decyzją lub orzeczonym przez sąd.

Dlatego jeżeli dawna szkoła już nie działa, praktycznym krokiem jest kontakt ze starostą (lub prezydentem miasta na prawach powiatu) właściwym dla miejsca, w którym działał ten ośrodek.

Jeżeli dodatkowo PKK pozostał zablokowany, można skorzystać z procedury jego zwolnienia przez organ wydający prawo jazdy.

Nie ma takiej automatycznej zasady.

Dla kategorii B część praktyczna obejmuje co najmniej 30 godzin. Prawidłowo udokumentowane wcześniejsze zajęcia są uwzględniane przy kontynuacji szkolenia.

Jednocześnie 30 godzin to minimum, a dalszą liczbę zajęć ustala się indywidualnie.

Dlatego rozróżnij:

• uznanie wcześniej wykonanych godzin — tych, które są prawidłowo udokumentowane,
• faktyczną liczbę godzin potrzebnych obecnie do zakończenia szkolenia i przygotowania do egzaminu.

Z czego składa się minimum godzin i od czego zależy długość szkolenia, opisaliśmy w poradniku ile trwa kurs prawa jazdy kat. B.

Sama długa przerwa w kursie nie oznacza automatycznie obowiązku wykonania nowego badania lekarskiego.

Trzeba jednak sprawdzić, czy dotychczasowe orzeczenie nadal może być wykorzystane dla kategorii, o którą się ubiegasz.

PKK zawiera dane orzeczenia lekarskiego: jego numer i datę wydania, termin następnego badania, wynikające z niego ograniczenia oraz zakres kategorii, których dotyczy.

Organ wydający prawo jazdy nie wymaga dołączenia nowego orzeczenia, jeżeli orzeczenie zgromadzone w aktach jest ważne w zakresie kategorii, o którą ubiega się kandydat.

Nie ma jednej liczby lat, po której orzeczenie kandydata „wygasa” — rozstrzyga treść konkretnego orzeczenia. Jeżeli lekarz wyznaczył termin następnego badania i ten termin minął, potrzebne będzie nowe orzeczenie.

Jeżeli szkolenie zostało prawidłowo ukończone, sam upływ czasu nie tworzy ogólnego obowiązku odbycia całego współczesnego kursu od początku.

Jeżeli kurs był prowadzony w systemie PKK, OSK po jego ukończeniu uzupełnia profil o dane szkolenia — m.in. daty rozpoczęcia i zakończenia oraz liczbę godzin zajęć teoretycznych i praktycznych. Informacja o ukończonym szkoleniu jest wtedy widoczna w profilu.

Przy starszych szkoleniach sposób dalszego postępowania zależy od zachowanej dokumentacji i przepisów przejściowych — patrz następna sekcja.

Ustawa o kierujących pojazdami zawiera przepisy przejściowe dotyczące starszych szkoleń.

Art. 134 ust. 2 stanowi, że zaświadczenie o ukończeniu szkolenia wydane na podstawie wcześniejszej ustawy — Prawo o ruchu drogowym — zachowuje ważność w zakresie, w jakim zostało wydane.

Osoba, która składa takie zaświadczenie razem z wnioskiem o wydanie prawa jazdy, otrzymuje PKK, a organ uzupełnia w nim dane dotyczące ukończonego szkolenia.

Info-Car (PWPW) wskazuje w praktycznym objaśnieniu, że kursy ukończone po 1 lipca 1998 r. zachowują ważność.

Jeżeli szkolenie zostało ukończone przed 1 lipca 1998 r., sytuację warto sprawdzić indywidualnie w wydziale komunikacji na podstawie zachowanej dokumentacji.

Info-Car/PWPW wskazuje, że takie historyczne przypadki mogą wymagać ponownego pełnego szkolenia, jednak dotyczą ich dawne przepisy przejściowe i nie należy automatycznie stosować do nich zasad współczesnych kursów.

Pozytywny wynik państwowego egzaminu teoretycznego nie ma obecnie terminu ważności.

Ustawa wymaga jedynie, aby przed częścią praktyczną uzyskać pozytywny wynik z części teoretycznej. Aktualne przepisy nie przewidują ponownego zdawania teorii tylko dlatego, że między teorią a praktyką upłynęło kilka lat.

Wcześniej wynik teorii był ważny przez 6 miesięcy. To ograniczenie usunięto nowelizacją ustawy o kierujących pojazdami obowiązującą od 24 sierpnia 2014 r. Jeżeli teorię zdałeś przed tą datą, jej status warto sprawdzić w PKK lub w WORD.

Tak, jeżeli szkoła nadal działa i zgodzi się kontynuować szkolenie.

Nie jest to ustawowe roszczenie kursanta wobec konkretnego OSK, tylko praktyczna możliwość wynikająca z dalszej współpracy z ośrodkiem.

Przed powrotem warto ustalić stan dokumentacji, PKK i dotychczas wykonanych zajęć — zwłaszcza jeśli od ostatniej jazdy minęło ponad 24 miesiące i ośrodek mógł już zniszczyć przechowywaną kartę oraz zwolnić profil.

Tak.

Rozporządzenie w sprawie szkolenia (§ 15) wprost przewiduje, że osoba szkolona kontynuuje szkolenie w innym podmiocie i przekazuje jego kierownikowi kartę przeprowadzonych zajęć.

Szczegóły — co zabrać ze starej szkoły, jak wygląda zwolnienie PKK i o co zapytać nowy ośrodek — opisujemy w poradniku o zmianie szkoły jazdy w trakcie kursu.

Samo przerwanie kursu nie oznacza automatycznie przepadku całej ceny.

Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu (art. 750 Kodeksu cywilnego). Zgodnie z art. 746 § 1 dający zlecenie może je wypowiedzieć w każdym czasie.

Rozliczenie może obejmować:

• część wynagrodzenia odpowiadającą wykonanej części usługi,
• uzasadnione wydatki poniesione przez OSK,
• a przy wypowiedzeniu bez ważnego powodu — także naprawienie szkody.

Nie jest to jednak proste działanie cena kursu / 30 godzin: cena może obejmować również teorię, pierwszą pomoc, materiały czy zajęcia organizacyjne.

Jak podejść do rozliczenia z dotychczasową szkołą, opisujemy szerzej w poradniku o zmianie szkoły jazdy i rozliczeniu z OSK.